Zicht op onderwijs: een formatieve benadering van kwaliteit(szorg)
Algemeen
Op De Meerwaarde wordt kwaliteit gedefinieerd als 'Op de goede plek het goede gesprek over goed onderwijs'. Middels het doorlopen van een formatieve cyclus hebben en houden we, door het voeren van het goede gesprek op alle niveaus, zicht op onderwijs: in de klas, in de vakgroepen, in de teams, in het onderwijs(toekomst)overleg, het schoolleidersoverleg en de Raad van Toezicht.
Op De Meerwaarde wordt op dit moment deze aanpak, intern en extern, geïmplementeerd en zal in de komende periode steeds meer gebruikt worden. Toekomstige ontwikkelingen, zoals implementatie van het nieuwe curriculum en het bestendigen van basisvaardigheden zullen hierin integraal opgenomen worden.

Leerprestaties basisvaardigheden (waaronder taal en rekenen/wiskunde)
Uitgangspunt voor het goede gesprek zijn de zgn. Spiegels. Hiermee spiegelen we ons onderwijs aan wat we moeten (wet- en regelgeving) en aan wat we willen (Schoolplan). Aangezien de spiegels een bespiegeling zijn van het Waarderingskader van de Inspectie van het onderwijs en basisvaardigheden (taal, rekenen, digitale geletterdheid en burgerschap) in OP0 een eigen standaard in dat waarderingskader voor scholen kent (zowel VMBO als PrO), vindt hierop, in verband met de brede opdracht aan scholen, een spiegeling plaats in zowel vakgroepen als teams.
De verkregen subsidie uit het Masterplan basisvaardigheden heeft hierbij een boost gegeven aan de verduurzaming van leerprestaties van leerlingen op de vaardigheden in taal en rekenen-wiskunde. Inzet van gelden voor versterking van expertise van docenten, het gebruik van het leerlingvolgsysteem, grotere schoolbrede aandacht en extra tijd in het lesrooster hebben hieraan bijgedragen. Opbrengsten vanuit interne informatie (zoals het leerlingvolgsysteem) zijn onderdeel van het goede gesprek. Consolidatie gaat plaatsvinden via de implementatie van het nieuwe curriculum, waarmee met de kerndoelen in 2025 een start is gemaakt.
Onderwijsprestaties
Zoals eerder beschreven vormen onderwijsprestaties een integraal onderdeel van het goede gesprek over goed onderwijs op De Meerwaarde en wordt er via de formatieve cyclus op de goede plekken op gereflecteerd. Deze reflecties worden opgenomen in de diverse vakwerk- en teamontwikkelplannen met eventuele ontwikkeldoelen. Indien uit de reflectie op schoolniveau blijkt dat een schoolbrede interventie noodzakelijk is, dan wordt dit opgenomen in het onderwijsontwikkelprogramma 'Van talent naar toekomst'.
Overall laat De Meerwaarde op de vier indicatoren van de Inspectie van het onderwijs op het driejaarsgemiddelde onderwijsresultaten (bron: Inspectie van het onderwijs) een voldoende berekend oordeel zien, waarbij resultaten betreffende zowel de onderwijspositie t.o.v. het advies po, onderbouwsnelheid als examencijfers boven de norm van de inspectie uitkomen. Dit geldt ook voor het bovenbouwsucces van vmbo-k en vmbo-gt. Een uitzondering hierop vormt vmbo-b, dat zowel in 2023-2024 als 2024-2025 onder de norm van de inspectie uitkomt. Reden hiervan is voornamelijk het relatief grote aantal leerlingen dat in beide jaren in leerjaar 3 uitstoomt naar MBO(-Entree) en daarom door de Inspectie van het onderwijs als 'onsuccesvol' worden gekenmerkt. Mogelijk speelt de invoering van de doorstroomtoets en 'kansrijk adviseren' hierin een rol. Het vermoeden is (aangezien hier ook landelijk aandacht voor is) dat deze trend zich door zal zetten en zijn hierop anticiperend door De Meerwaarde reeds interventies op gepleegd (bijvoorbeeld middels versterkte samenwerking met het samenwerkingsverband en/of leerplicht). Daarnaast wordt, via het programma van Talent naar toekomst (zie: Onderwijsontwikkeling), onderzocht welke mogelijkheden met betrekking tot vmbo-entree en pro-vmbo benut kunnen worden. Ook kunnen, in samenwerking met het samenwerkingverband mogelijkheden vanuit een arrangement waarin onderwijs en dagbesteding samenkomen, verder verkend worden.
Berekend oordeel | |
|---|---|
vmbo-b | Voldoende |
vmbo-k | Voldoende |
vmbo-gt | Voldoende |
Onderzoek
Inherent aan een formatieve aanpak is het gebruik maken van onderzoek om besluitvorming te staven. Op De Meerwaarde doen we dat evidence-informed: tijdens de goede gesprekken maken we gebruik van relevante informatie en -indicatoren, rapportages met relevante informatie (bijvoorbeeld examenresultaten en opbrengsten tevredenheidsonderzoek leerlingen en ouders), relevante literatuur en/of relevante onderzoeken om tot een goed beeld van kwaliteit te komen. Opbrengsten van de goede gesprekken worden als ontwikkeldoelen in de verschillende vakwerk- en teamontwikkelplannen geformuleerd. Het school- en leerplan vormen hiervoor enerzijds de basis, maar worden anderzijds ook door de ontwikkeldoelen gevoed.
In 2025 heeft De Meerwaarde deelgenomen aan een onderzoek, in opdracht van de VO-raad, naar hoe evidence informed werken op vo-scholen plaats vindt.
Op Sharepoint van De Meerwaarde is een map Zicht op onderwijs ingericht ter transparantie, leren van elkaar en verantwoording. Alle werknemers van De Meerwaarde hebben toegang tot deze map. Beleid, instrumenten, (relevante) informatie en opbrengsten worden hierin gedeeld en zichtbaar gemaakt. De examencommissie van De Meerwaarde doet haar werk conform het gedachtengoed van de formatieve kwaliteisbenadering. Zij signaleert, evalueert en adviseert (gevraagd en ongevraagd) en borgt op deze wijze de kwaliteit van het schoolexamen. Hoe dit vorm krijgt, staat beschreven in een artikel dat gepubliceerd is op de site van de VO-raad.
Schooldoelen worden jaarlijks in het directieplan, op basis van voortschrijdend inzicht, bijgesteld of geconcretiseerd. Op basis van een 'stoplichtenmodel' wordt op deze doelen door verantwoordelijken gereflecteerd: waar staan we, lopen we op schema in de ontwikkeling en wat of wie hebben we nodig als dat niet het geval is? Deze reflectie wordt gedeeld met het bestuur in de bestuursrapportage. Ook hierbij wordt gebruik gemaakt van zo veel mogelijk informatie om de reflectie te staven. Daarmee is evidence-informed werken onderdeel van het continue proces van de schoolbrede formatieve benadering van kwaliteit op De Meerwaarde.
Onderwijsontwikkeling
Het schoolplan van De Meerwaarde kent een aantal onderwijskundige (ontwikkel)doelen. Om deze doelen te halen is een programma Van talent naar toekomst ingericht. Dit programma omvat de volgende projecten:
Leerlingpaspoort
Basisvaardigheden
Onderwijsprogrammering
Ouderbetrokkenheid
Techniekonderwijs
Sterke basis
De organisatie in een programma en onderliggende projecten versterken samenhang en samenwerking.
De transitie van het Expertise- en begeleidingscentrum (EBC - zie bestuurlijk jaarverslag 2024) is in 2025 afgerond en is expertise georganiseerd in de volgende vijf expertgroepen:
Ondersteuningscoördinatoren en orthopedagoog;
Huiskamer+;
Leren en basisvaardigheden;
In-, door- en uitstroom;
Professionalisering en ontwikkeling.
Met deze expertgroepen is (extra) ondersteuning aan leerlingen beter georganiseerd. De expertgroep ondersteuningcoördinatoren en orthopedagoog faciliteert en organiseert, i.s.m. Cedin, vanuit het project Sterke basis een traject 'handelingsgericht werken', dat in het schooljaar 2025-2026 ingezet gaat worden in teams. Doel van het project is om de (pedagogische) basis te versterken en te komen tot nog beter inclusief onderwijs.
Zicht op Onderwijs (kwaliteit van onderwijs) is in het schooljaar 2024-2025 en deels in het schooljaar 2025-2026 nog georganiseerd in een project. Einde kalenderjaar 2025 komt dit project ten einde, waarna het voornemen is een expertgroep Zicht op onderwijs te vormen, zodat de kwaliteisbenadering breder geïmplementeerd kan worden.
Implementatie van het nieuwe curriculum
Sinds september 2025 neemt De Meerwaarde met het vak Nederlands deel aan de fase van beproeving van het geactualiseerde examenprogramma basisberoepsgerichte leerweg. Deze deelname heeft een bewustwordingsproces op gang gebracht. Enerzijds is deze bewustwording ten aanzien van de inhoud van de nieuwe landelijke eisen betreffende kerndoelen en examenprogramma's op vakniveau. Anderzijds ontstaat er bewustwording ten aanzien van de rationale op drie domeinen, kwalificatie, socialisatie en persoonsvorming, die door het ministerie van OCW is meegegeven voor het ontwerp van het nieuwe curriculum. Deze brede opdracht kan onze onderwijsontwikkeling (zie programma 'Van talent naar toekomst') op veel punten ondersteunen en versterken. Enkele voorbeelden hiervan zijn:
het organiseren van onderwijs in leergebieden waardoor afstemming en samenwerking tussen vakken makkelijker plaats kan vinden;
basisvaardigheden als brede opdracht en niet als op zichzelf staande vakken;
ontwikkeling van een leerlingpaspoort.
In vakgroepen én teams zijn de gesprekken over het nieuwe curriculum, met name waar het de geactualiseerd kerndoelen betreft, gestart en wordt gekeken naar de impact ervan. Deelname aan de beproeving van de het geactualiseerde examenprogramma Nederlands BB heeft het urgentiebesef breed doen ontstaan.
Sociale veiligheid en inclusie: onderdeel van veiligheid én juist van ons onderwijs
Binnen De Meerwaarde werken wij vanuit een integrale visie op veiligheid. Deze Integrale Veiligheid is uitgewerkt in vijf samenhangende veiligheidsdomeinen (opgenomen in Samen Veilig; Veiligheidsbeleid De Meerwaarde 2024-2027):
Sociale veiligheid leerlingen
Sociale veiligheid personeel
Fysieke veiligheid
Informatieveiligheid
Crisismanagement
Voor ieder domein en onderliggende thema's zijn (gespecialiseerde) medewerkers betrokken en wordt het benodigde beleid in samenhang ontwikkeld en beheerd. Sociale veiligheid leerlingen is onlosmakelijk verbonden met het onderwijs (inclusief ondersteuning) die wij binnen De Meerwaarde bieden. Sociale veiligheid is daarmee een essentieel onderdeel van zowel het onderwijs (inclusief ondersteuning) en is op vier ondersteuningsniveaus verwerkt in ons Interventiekader, van docent tot op schoolniveau. Rondom het thema sociale veiligheid en inclusie is er nadrukkelijk samenwerking met het onderwijs en Expertgroep 1 (orthopedagoog en ondersteuningscoördinatoren).
Binnen het domein sociale veiligheid leerlingen richten wij ons op thema's zoals incidentafhandeling, preventie en bewustwording (bijvoorbeeld rondom pesten). Dit vraagt om intensieve samenwerking tussen onderwijs, ondersteuning en externe partners. Zo zijn jongerenwerkers van Connect structureel in de school aanwezig, werken we aan de doorontwikkeling van het VIOS-overleg, en draagt De Meerwaarde actief bij aan het programma WISE van de gemeente Barneveld.
Het onderwijs (inclusief ondersteuning)- en veiligheidsbeleid waar het beleid rondom sociale veiligheid en inclusie (waar gelijke behandeling een onderdeel van is) deel van uitmaken, is opgenomen in de reguliere formatieve kwaliteitscyclus en wordt jaarlijks gemonitord. De rapportage van de externe vertrouwenspersoon wordt in die evaluatie betrokken.
Internationalisering
De Meerwaarde heeft geen actief beleid op internationalisering. We bieden onze leerlingen in leerjaar 3 een meerdaagse excursie aan, waarvan een groot aantal bestemmingen in het buitenland liggen.
